Kenniscentrum Reeën

Reeën hebben rust nodig voor het herkauwen. Daardoor ontstaan er per etmaal perioden waarin zij actiever zijn dan in de overige tijd. Dit dagritme verandert onder invloed van beschikbaarheid van voedsel en activiteiten voor het voortplanten. Activiteiten in het voortplanten van reeën zijn bijvoorbeeld territorium bepalen en de geboorte van de reekalveren. Het dagritme in combinatie met de activiteiten voor het voortplanten zijn bepaald door de stand van de zon ten opzichte van de aarde. Wij hebben die stand van de zon ten opzichte van de aarde ingedeeld de jaargetijden. Het vastleggen van de activiteit van het ree gedurende vele jaren laat zien dat die activiteiten door de jaargetijden een ritme kennen, het levensritme van reeën.

Grafiek: Levensritme van ree naar Ellenberg 1975

In het levensritme van ree onderscheiden we dus dagelijkse activiteiten en voortplanting gebonden activiteiten. Om reserves op te bouwen voor perioden met voortplanting gebonden activiteiten rust het ree relatief veel in de tussenliggende perioden.

De dagelijkse activiteiten zoals voedsel zoeken, eten, herkauwen en slapen vinden de hele dag plaats. Het meest efficiënt is het voor reeën te eten rondom zonsopkomst en zonsondergang.

Het eten en herkauwen van voedsel dat zacht is en snel verteert, zoals de jonge scheuten in het voorjaar, kost naar verhouding minder tijd dan het eten van de twijgen, wortels en vruchten in de winter. Dat wordt mede bepaald door de structuur van het voedsel en de werking van de spijsvertering. De tijd die het ree dagelijks besteed aan eten en herkauwen is daarom verschillend.

In de wintermaanden als de buitentemperatuur laag is, is de activiteit van het ree het hoogst in de namiddag. Dan heeft de zon de omgeving opgewarmd en verliest het ree de minste energie. Dit in tegenstelling tot de zomer. Dan verliest het ree energie doordat de temperatuur relatief hoog, het voedsel licht verteerbaar en de dag lang is. Dat energie verlies wordt overdag opgevangen door meer te rusten. De reeën zijn daarom in de zomer meer ’s nachts actief. Met uitzondering van de paartijd. Want dan zijn de dieren dag en nacht opzoek naar liefde. Dit omgaan met energie is een verklaring waarom in maart de reeën veel gezien worden en in de zomer het soms lijkt alsof de reeën van de aardbodem zijn verdwenen.

Bekend zijn met de redenen waarom reeën actief zijn is belangrijk. Uit onderzoek is namelijk gebleken dat, als het dagritme van reeën verstoord wordt, de activiteiten als eten en verplaatsen en daardoor de kans op verkeersongelukken en schade toenemen. Door de reeën zo weinig mogelijk te verstoren neemt die kans af. Daarnaast is het leuk om te weten wanneer de reeën actief zijn omdat door toepassen van die kennis de kans om reeën waar te nemen groter is.

Je weet nu waarom dat je reeën op alle uren van de dag kan waarnemen met een grootste kans in de schemering. Voorwaarde is dat de reeën niet voortdurend gestoord worden in hun dagritme. Een uitzondering hierop vormen de zogenaamde veldreeën. Die kun je de hele dag zien. Echter wel op grote afstand van wat zij als gevaar kennen. Zij vinden de noodzakelijke rust namelijk door in het open veld afstand te nemen tot de verstorende activiteiten.